Στείλε λεφτά στο ftou.gr
Πέμπτη, 29 Οκτωβρίου

toxotria 24/2/2004 12:30:00 πμ

Ιστορίες για τον εγκέφαλο

ΔιαλέξειςΧωρίς τη φιλοδοξία για μια πιο ολοκληρωμένη παρουσίαση, (έχει την ευθύνη της και θέλει πολλή δουλειά), σταχυολόγησα μερικά (σκόρπια ίσως) εντυπωσιακά "περίεργα" για τον ανθρώπινο -και όχι μόνο- εγκέφαλο και συμπεριφορά και τα φέρνω στην παρέα, έτσι, σαν κέρασμα γνωριμίας.


Πριν από τρεις δεκαετίες περίπου περιγράφηκε ότι ο εγκέφαλος διαθέτει "κέντρα ευχαρίστησης" τα οποία σήμερα εντάσσονται σε ένα νευρικό κύκλωμα που λέγεται "σύστημα ανταμοιβής" και φαίνεται να παίζει ρόλο στη μάθηση και τη μνήμη. Αποκαλυπτικό ήταν το πείραμα με έναν αρουραίο ο οποίος έχοντας εμφυτευμένο ένα ηλεκτρόδιο σε συγκεκριμένη περιοχή του εγκεφάλου του, είχε την δυνατότητα να πιέζει έναν μοχλό που έδινε χαμηλό ρεύμα διέγερσης στην περιοχή του ηλεκτροδίου: Βρέθηκε περιοχή του υποθαλάμου που όταν το ηλεκτρόδιο ήταν εμφυτευμένο σ αυτήν, το πειραματόζωο πίεζε -από ευχαρίστηση- τον μοχλό αυτοδιέγερσης ασταμάτητα επί μέρες, αμελώντας να τραφεί, να πιει και να κοιμηθεί, ΜΕΧΡΙ ΘΑΝΑΤΟΥ!!!


Αφαίρεση του αριστερού εγκεφαλικού ημισφαιρίου σε κάποιον ασθενή, τον στέρησε εντελώς από την ικανότητα ομιλίας, αλλά όχι από την ικανότητα να βρίζει η να τραγουδάει ολόκληρα τραγούδια!!!


Σε πείραμα με άνθρωπο που του "αναισθητοποιήθηκε" το αριστερό (ομιλούν) ημισφαίριο, του δόθηκε να κρατήσει με το αριστερό χέρι ένα κουτάλι (υπό τον έλεγχο του ξύπνιου δεξιού ημισφαιρίου). Μετά το "ξύπνημα", σε ερώτηση τι κρατούσε, το εξεταζόμενο άτομο απαντούσε "τίποτα" ενώ με το αριστερό χέρι διάλεγε τη φωτογραφία ενός κουταλιού.


Σε έναν δεξιόχειρα (με "ομιλούν" αριστερό ημισφαίριο) η πρόσληψη ακουστικών ερεθισμάτων από το δεξί αυτί τυγχάνει μεγαλύτερης "αποτελεσματικότητας" και επεξεργασίας... (Θυμάται κανείς στην ταινία του Αλμοδοβάρ "μίλα της" από ποιο αυτί μιλούσε ο δράστης;).


Το αριστερό μας ημισφαίριο κάνει σειριακή προσέγγιση των προσλαμβανομένων του, το δεξί παράλληλη επεξεργασία. Αν μετρηθούν χωριστά, φτάνουν σε ίσο βαθμό μετρήσιμης ευφυΐας, αλλά με διαφορετικές στρατηγικές.


Νεογέννητοι πίθηκοι που απομονώθηκαν από τις μητέρες τους για διάστημα μηνών, κατέληξαν να είναι "αυτιστικοί", με μόνιμες διαταραχές της συμπεριφοράς, ανίκανοι να παίξουν και να παλέψουν με άλλους πιθήκους, χωρίς σεξουαλικό ενδιαφέρον, αποσυρμένοι στη γωνία να αιωρούνται επί ώρες μπρος-πίσω... Ολιγόωρη και μόνον απομάκρυνση ενός νεογέννητου προβάτου από τη μητέρα του είναι αρκετή για να μη μάθει ποτέ να παίζει, και να ζει απομονωμένο. Ανθρώπινα βρέφη μεγαλωμένα σε ιδρύματα χωρίς να ασχολείται κάποιος ιδιαίτερα μαζί τους, ανέπτυξαν παθολογική κοινωνική συμπεριφορά, ελλιπή σωματική ανάπτυξη (παρά τις επαρκείς θερμίδες) και έγιναν ευάλωτα σε λοιμώξεις από ανεπάρκεια του ανοσολογικού συστήματος.


Όταν από πρόσωπα μικρών πίθηκων και από αυτά των μητέρων τους αποκόπηκαν οι μιμικοί μύες που ευθύνονται για την δημιουργία των εκφράσεων του προσώπου, απέτυχε πλήρως η δημιουργία σχέσεων και τα νεογέννητα απορρίφθηκαν.


Σε μια έρευνα το 1975 δόθηκαν οδηγίες σε μια βιβλιοθηκάριο να αγγίζει για ελάχιστο χρόνο στο χέρι διακριτικά τους μισούς αναγνώστες καθώς αυτοί επέστρεφαν τα βιβλία τους και να αποφύγει κάθε επαφή με τους υπόλοιπους. Διαπιστώθηκε ότι οι αναγνώστες τους οποίους η βιβλιοθηκάριος είχε αγγίξει, παρότι οι περισσότεροι δεν είχαν συνειδητοποιήσει το άγγιγμα, χαρακτήριζαν θετικά όχι μόνον τη βιβλιοθηκάριο αλλά και τη βιβλιοθήκη. Οι υπόλοιποι έκαναν ουδέτερα σχόλια έως αρνητικά.


Το 1974 πραγματοποιήθηκε η εξής πολύ ενδιαφέρουσα έρευνα: Στο Βανκούβερ υπήρχε μια αιωρούμενη ασταθής γέφυρα, που όποιος τη διέσχιζε ένιωθε φόβο η τουλάχιστον νευρικότητα. Μια κοπέλα συνεργάτης της έρευνας, στάθηκε στη μέση της και σταματούσε όλους τους άντρες από 19-35 ετών και τους ζητούσε να απαντήσουν σε κάποιες ερωτήσεις. Στο τέλος τους έδινε το τηλέφωνό της, λέγοντάς τους ότι μπορούσαν να την πάρουν για να μάθουν αν θέλουν τα αποτελέσματα του ερωτηματολογίου. Το ίδιο έγινε και σε μια άλλη γέφυρα, συνηθισμένη και χαμηλή, με την ίδια κοπέλα. Πολλοί περισσότεροι άντρες της πρώτης ομάδας τηλεφώνησαν στην κοπέλα, όχι για την έρευνα αλλά ζητώντας γνωριμία μαζί της! Η ένταση που είχαν αισθανθεί λόγω της γέφυρας είχε μεταφερθεί στην κοπέλα και είχε δημιουργήσει αισθήματα έλξης προς αυτήν.


Πολλά και ατελείωτα τα πειράματα, τα ευρήματα, τα συμπεράσματα, τα νέα ερωτήματα που γεννιούνται κάθε φορά. Για τους πιθανούς "μερακλήδες" ταπεινά προτείνω σε πρώτη φάση:


"Οι παράλληλοι εαυτοί μας"- Ελένη Σαββάκη (Πανεπιστημιακές εκδόσεις Κρήτης)

"Η σιωπηλή γλώσσα των συναισθημάτων"- Ε Παπαδάκη - Μιχαηλίδη (εκδ. Ελληνικά Γράμματα)

"Η Συναισθηματική νοημοσύνη"- Daniel Goleman (εκδ. Ελληνικά Γράμματα)


Κι αλλά πολλά, όρεξη να υπάρχει... Πολλά φιλιά σε όλη την παρέα!

Μαθήματα Rohala Art

Σχόλια:

#1~me! @ 24/2/2004 - 22:04
nice!endiaferon!
#2~Xa! @ 25/2/2004 - 00:44
Kai me ton katw egkefalo ti ginetai? Gia na mhn pare3hgh8w anaferomai sto peptiko systhma...Endiaferon pantws kai 8elei meleth to zhthma.
#3~Fyrentenimarr @ 25/2/2004 - 00:51
Πολυ ενδιαφεροντα ! Μπραβο σου που τα μαζεψες :-)
#4~toxotria @ 25/2/2004 - 09:04
Για τον ...κάτω εγκέφαλο (μεγάλο βάσανο για τα αρσενικά που τον αναγνωρίζουν και ανατομικά...) η επιστήμη σηκώνει τα χέρια!!!! χαχαχα...
Πάντως, αν θέλουμε να πουμε και γι αυτό κάτι σοβαρό, είναι διαπιστωμένο ότι χωρίς τον "πάνω"εγκέφαλο, δεν γίνεται τίποτε ούτε... "κάτω"!
Το ερώτημα είναι αν μπορούμε να διερευνήσουμε τις επιλογές του "επάνω" εγκέφαλου απλώς με τις λεκτικές του μαρτυρίες! Δηλαδή αυτό που ξέρουμε όλοι με κάποιον τρόπο, ότι μας ελκύουν άτομα χωρίς να μπορούμε να πούμε "γιατί", έχει πειραματικά αποδειχτεί!
Παρουσιάζοντάς το πολύ αδρά, θα πούμε ότι το δεξί μας ("βουβό") εγκεφαλικό ημισφαίριο διαλέγει το... αντικείμενο του πόθου του με μια ολιστική σύλληψη και μετά έρχεται εκ των υστέρων ο "ομιλών εαυτός" μέσω του αριστερού ημισφαιρίου να δικαιολογήσει λεκτικά-σειριακά την επιλογή του! Καμιά φορά ΦΑΙΝΕΤΑΙ να μην την ξέρει καν, γιατι είναι μια εμπειρία εξωλεκτική, άρα δεν μπορεί να μας την πεί, κι ας γίνεται...άνω -κάτω ο "κάτω" εγκέφαλος- ΚΑΙ το... πεπτικό σύστημα για να μην ξεχνιόμαστε!!...(εδώ έρχεται η ψυχανάλυση...να μας αποπερατώσει!!..χαχα)
Τα δύο ημισφαίρια του εγκεφάλου μας είναι συγκάτοικοι και συνεργάτες, αλλά έχουν πολλά μυστικά ο ένας από τον άλλον, τουλάχιστον στο επίπεδο που αυτά μπορούν να εκφραστούν με την ομιλία μας.

Χάρηκα που σας άρεσαν, μπορεί να επανέλθω!!!

#5~vlammadi @ 25/2/2004 - 14:54
Τρομερό!
#6~konosk @ 9/3/2004 - 23:41
Πες και για το πείραμα της Coca - Cola τώρα:)
#7~toxotria @ 10/3/2004 - 22:29
Το "πείραμα της Coca Cola" συνισταται στην προβολή επί της κινηματογραφικής οθόνης της εικόνας του μπουκαλιού της για ελάχιστο χρονικό διάστημα, τόσο λίγο (κλάσματα του δευτερολέπτου), ώστε να μην προλάβει να "φτάσει" στον εγκεφαλικό φλοιό! Ετσι ο θεατής δεν συνειδητοποίησε αν και τι είδε. Στο διάλειμμα όλοι έτρεξαν να αγοράσουν το εν λόγω διαβολικό αναψυκτικό, και η επιτυχία του πειράματος ήταν συντριπτική όταν είχε προηγηθεί μια επίσης "διαλανθάνουσα" εικόνα ερημικού ηλιόκαυστου τοπίου...
Συνολικότερα στη διαφήμιση η επιτυχία οφείλεται στο μη λεκτικά επεξεργαζόμενο μήνυμα της εικόνας, όπου το δεξί ημισφαίριο προσλαμβάνει ολιστικά-μη λεκτικά προσδιοριζόμενο το μήνυμα και επιθυμεί να οικειοποιηθεί την ευτυχία που αυτή προβάλλει, καταναλώνοντας το διαφημιζόμενο προϊόν! Στις μοντέρνες διαφημίσεις αυτό είναι ολοφάνερο, σχεδόν καμία λεκτική επιχειρηματολογία δεν αναπτύσσεται στη διαφήμιση, απλώς μέσω της εικόνας συνδέεται ένα προϊόν με ένα στυλ ζωής, με την επιτυχία, με τον έρωτα και ό τι άλλο λαχταρά ο κάθε πικραμένος, και σπεύδουμε να καταναλώσουμε χωρίς να μπορούμε να το δικαιολογήσουμε λεκτικά...
Πως να γινόταν να συνέχιζε η έρευνα για την αυτογνωσία μας χωρίς να το εκμεταλεύονται οι κάθε λογής Coca-κωλάδες???
(Προσπαθώ να βάλω φατσούλα αλλά δεν μπορώ....)
#8~Bluejak @ 27/1/2009 - 16:50
Πολύ ενδιαφέρον!

Για να γράψεις σχόλιο στο άρθρο πρέπει να είσαι μέλος του site και να έχεις κάνει login.